Właściwości piwa bezalkoholowego sprawiają, że jest on polecany przez dietetyków jako produkt o działaniu m.in. nawadniającym i regeneracyjnym. Zawiera bowiem wiele cennych mikroelementów, a naukowcy zwracają uwagę na jego walory antyoksydacyjne. Może stanowić zdrowszą alternatywę dla zwykłego piwa i innych kategorii, np. słodkich napojów gazowanych.
Piwo bezalkoholowe a zdrowie
Wiele osób interesuje się, jak powstaje piwo bezalkoholowe. Proces jego produkcji nie różni się znacząco od warzenia tradycyjnego piwa, jednak stosuje się metody usuwania alkoholu lub zatrzymania fermentacji we wczesnym etapie. Piwo jest warzone z czterech naturalnych surowców: wody, słodu, chmielu i drożdży. Dzięki temu zawiera wiele składników, które mogą mieć korzystny wpływ na organizm. Jeśli chodzi o piwo bezalkoholowe, właściwości tego napoju wynikają bezpośrednio ze składu surowcowego oraz obecności związków bioaktywnych. Są wśród nich:
- polifenole (m.in. kwas galusowy i ferulowy, katechiny), które mają właściwości antyoksydacyjne, dzięki czemu usuwają wolne rodniki, zabezpieczają komórki przed uszkodzeniem i zmniejszają ryzyko rozwoju chorób układu sercowo-naczyniowego;
- flawonoidy, również należące do polifenoli, które z kolei przyczyniają się do poprawy jakości i długości snu, obniżenia poziomu stresu i poprawy komfortu psychicznego;
- witaminy z grupy B, szczególnie niacyna i ryboflawina, a dodatkowo pirydoksyna i kwas foliowy;
- minerały (fosfor, sód, potas, magnez, wapń i krzem), które regulują przewodnictwo nerwowo-mięśniowe i uczestniczą w produkcji energii, przyczyniając się do zachowania homeostazy[1]. Szczególnie istotny jest krzem, którego podaż w diecie bywa zbyt niska. Wpływa on na wzmocnienie kości, włosów i paznokci, może także przeciwdziałać chorobom neurodegeneracyjnym.
Powyższe składniki są obecne zarówno w piwach tradycyjnych, zawierających alkohol, jak i bezalkoholowych. Badania przeprowadzone na Uniwersytecie Ekonomicznym w Poznaniu wykazały, że piwa bezalkoholowe mają nieco niższą zawartość związków fenolowych i minerałów niż alkoholowe. Niemniej mogą stanowić zdrowszą alternatywę dla standardowych piw[2], gdyż niższa zawartość ważnych dla zdrowia składników jest równoważona przez brak alkoholu. Przykładowo: pół litra piwa bezalkoholowego może dostarczyć do 12-13% zalecanego dziennego spożycia magnezu i potasu oraz 33% fosforu[3]. Średnia ilość krzemu zawarta w 1 litrze piwa pozwoliłaby pokryć co najmniej 2/3 dziennego zapotrzebowania na ten pierwiastek[4].
Piwa bezalkoholowe zazwyczaj porównuje się pod względem kaloryczności i wartości odżywczych do piw zawierających alkohol. Jednak można znaleźć argumenty za tym, by jako referencję potraktować zupełnie inne kategorie napojów, które spożywane są dla ich przyjemnego smaku i walorów orzeźwiających. Okazuje się, że zarówno piwo bezalkoholowe, jak i soki czy napoje owocowe mają podobne parametry, mianowicie zawierają śladowe ilości alkoholu. Piwo bezalkoholowe zgodnie z prawem może zawierać maksymalnie 0,5% alkoholu, jednak zazwyczaj jest go znacznie mniej – ok. 0,15-0,2%. Piwo 0,0% zawiera 0,001-0,003% alkoholu, czyli znacznie mniej niż dojrzały banan. Metoda 5-krotnego zwiększenia stężenia enzymów w porównaniu z rutynową metodą „Alkotest” pozwoliła ustalić w soku i napoju owocowym obecność alkoholu w ilości nawet nieco większej niż w przebadanym referencyjnym piwie bezalkoholowym[5]. Z informacji umieszczonych na etykietach produktów wynika z kolei, że 100 ml bezalkoholowego lagera ma podobną wartość energetyczną jak wiele napojów owocowych i ok. dwukrotnie niższą niż taka sama ilość jego alkoholowego odpowiednika, napoju gazowanego typu cola czy soku jabłkowego. Niższa kaloryczność w połączeniu z zawartością wspomnianych wyżej składników o korzystnym działaniu na organizm potwierdzają prozdrowotny potencjał piw zero. Tu warto zaznaczyć, że tyczy się to głównie piw bezalkoholowych bez dodanego cukru czy soków owocowych. W przypadku piw smakowych kaloryczność może być wyższa. Czasem słyszy się w debacie publicznej pytania, czy piwo bezalkoholowe tuczy. Biorąc pod uwagę jego niższą wartość energetyczną w porównaniu z klasycznym piwem czy napojami gazowanymi, można uznać, że spożywane z umiarem nie stanowi istotnego zagrożenia dla sylwetki.
Piwo bezalkoholowe jest odpowiednie nie tylko dla osób, które dbają o podaż kalorii. Z racji tego, że jest pozbawione alkoholu – składnika o właściwościach odwadniających – bywa polecane przez dietetyków jako napój dla osób aktywnych fizycznie, służący nawodnieniu i regeneracji. Warto więc odpowiedzieć na pytanie, czy piwo bezalkoholowe nawadnia lepiej niż inne napoje. Okazuje się, że dzięki obecności węglowodanów i elektrolitów wspiera proces rehydratacji nawet skuteczniej niż woda i ustępuje tylko napojom izotonicznym[6]. Nie bez znaczenia jest również fakt, że piwo bezalkoholowe z powodu zastosowanego w nim chmielu może mieć korzystny wpływ na sen[7]. Obecnie projektuje się piwa, które nie są po prostu bezalkoholowymi odpowiednikami konkretnych stylów piwnych czy smaków, do których przywykli konsumenci, ale mają charakter funkcjonalny dzięki dodatkowi aminokwasów czy błonnika. Piwo typu gruit warzone jest bez użycia chmielu, który zastępuje się ziołami: woskownicą europejską, rozmarynem, krwawnikiem zwyczajnym. W Polsce jako dodatku używa się żeń-szenia czy guarany.
Oddziaływanie składników zawartych w piwie jest przedmiotem licznych badań. Dietetycy zwracają uwagę, że obecne w nim fitoestrogeny mogą niwelować nieprzyjemne odczucia związane z przechodzeniem menopauzy, przez co piwo bezalkoholowe może być rekomendowane jako element diety kobiet w dojrzałym wieku[8]. Sądzi się także, że w pewnych warunkach może poprawiać profil lipidowy[9], a polifenole mogą pozytywnie wpływać na mikrobiotę jelitową[10].
Bardzo obiecujące wydają się wyniki badania, które przeprowadził Zespół Neurochemii z Uniwersytetu Kastylii-La Manchy (UCLM) w Hiszpanii. Dowiedziono, że w warunkach laboratoryjnych ekstrakty z piwa ciemnego, jasnego i bezalkoholowego chronią przed stresem oksydacyjnym, który odpowiada za wystąpienie m.in. choroby Alzheimera. Najlepszy efekt dał ekstrakt z piwa ciemnego, jednak wersja bezalkoholowa również wykazała pozytywne działanie, bez równoczesnych negatywnych skutków obecności etanolu[11]. Takie właściwości ekstraktu z piwa mogą mieć związek z obecnością ksantohumolu, substancji występującej naturalnie w chmielu, który – zdaniem uczonych – może być wsparciem w walce z nowotworami, chorobami układu krążenia i schorzeniami neurodegeneracyjnymi.
Niektóre z prowadzonych badań nad potencjałem zdrowotnym piwa bezalkoholowego trwały zbyt krótko lub objęły zbyt małą grupę badawczą, by można było ekstrapolować wynik na resztę populacji. W niektórych wypadkach na rezultaty mogły wpływać także inne czynniki, jak dieta i styl życia uczestników. Jednak uzyskane do tej pory dane pozwalają postrzegać piwo bezalkoholowe jako wartościowy napój, który może wspierać zdrowy, zrównoważony styl życia.
Należy podkreślić, że wyżej wymienione benefity piw bezalkoholowych rozpatrywane są tylko w odniesieniu do osób dorosłych, bo tylko one powinny być konsumentami tego rodzaju napojów.
[1] Zerówki zmieniają rynek piwa. Rewolucja 0,0% trwa, raport ZPPP Browary Polskie, Warszawa, kwiecień 2025.
[2] A. Gliszczyńska-Świgło, I. Klimczak , D. Klensporf-Pawlik, I. Rybicka, Quality characteristics and consumer perception of non-alcoholic beers in the context of responsible alcohol consumption, „Scientific Reports”, 28.02.2025, https://www.nature.com/articles/s41598-025-89833-0#citeas [dostęp 15.09.2025].
[3] Zerówki zmieniają rynek piwa. Rewolucja 0,0% trwa, raport ZPPP Browary Polskie, Warszawa, kwiecień 2025.
[4] https://www.browary-polskie.pl/wartosc-zywieniowa-piwa/ [dostęp 15.09.2025].
[5] E. Kamińska-Kiszka, Ł. Wit, L. Sibirna, V. Sibirny, M. Gonchar, Oznaczanie zawartości etanolu metodą enzymatyczną w napojach alkoholowych i bezalkoholowych, „ŻYWNOŚĆ. Nauka. Technologia. Jakość”, 2011, 4 (77), 45 – 56 https://journal.pttz.org/wp-content/uploads/2015/02/045_056_Kaminska.pdf [dostęp 15.09.2025].
[6] https://dietetycy.org.pl/piwo-bezalkoholowe-po-treningu/ [dostęp 15.09.2025].
[7] https://dietetycy.org.pl/piwo-bezalkoholowe-po-treningu/ [dostęp 15.09.2025].
[8] https://dietetycy.org.pl/piwo-bezalkoholowe/ [dostęp 15.09.2025].
[9] Non-Alcoholic Beer Influences Glucose and Lipid Metabolism and Changes Body Composition in Healthy, Young, Male Adults, https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/40431365/, Effect of moderate beer consumption (with and without ethanol) on cardiovascular health in postmenopausal women, https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/37402233/ [dostęp 15.09.2025],
[10] Impact of Beer and Nonalcoholic Beer Consumption on the Gut Microbiota: A Randomized, Double-Blind, Controlled Trial, https://pubs.acs.org/doi/10.1021/acs.jafc.2c00587 [dostęp 15.09.2025].
[11] Modulation of Adenosine Receptors and Antioxidative Effect of Beer Extracts in in Vitro Models, https://www.mdpi.com/2072-6643/11/6/1258 [dostęp 15.09.2025].