Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1308/2013 jest aktem prawnym, który ustanawia wspólną organizację rynków produktów rolnych w Unii Europejskiej. Dokument obejmuje liczne sektory rolnictwa (m.in. zboża czy cukier), regulując w ten sposób mechanizmy interwencji rynkowej, zasady konkurencji, normy handlowe oraz programy pomocy finansowej, aby zapewnić stabilność rynków i odpowiedni poziom życia ludności wiejskiej. Rozporządzenie ma też szczególne znaczenie dla sektora wina i produktów winiarskich, gdyż stanowi ono ich fundament prawny w Unii Europejskiej.
Jakie regulacje wprowadza rozporządzenie w zakresie wina i produktów winiarskich?
- Programy wsparcia: Unia Europejska finansuje programy wsparcia w sektorze wina, m.in. promocję win unijnych, restrukturyzację i przekształcanie winnic czy inwestycje w infrastrukturę winiarską i innowacje.
- Destylacja: Wsparcie destylacji produktów ubocznych produkcji wina, jednak pod warunkiem, że uzyskany alkohol będzie stosowany jedynie do celów przemysłowych lub energetycznych.
- System zezwoleń na nasadzenia winorośli: System zezwoleń, które są wydawane bezpłatnie, pozwala na uporządkowany wzrost upraw winorośli.
- Normy handlowe i praktyki enologiczne: Rozporządzenie określa m.in., jakie są dopuszczalne praktyki enologiczne i metody analizy wina, z uwzględnieniem zaleceń Międzynarodowej Organizacji ds. Winorośli i Wina (OIV) oraz pozostawia państwom członkowskim kwestię klasyfikacji odmian winorośli uprawianych na ich terytorium. Rozporządzenie zakazuje również kupażowania wina z Unii Europejskiej z winami pochodzącymi z państw trzecich.
- Oznaczenia geograficzne i etykietowanie: Ustanowienie ochrony prawnej dla nazw pochodzenia (PDO) i oznaczenia geograficzne (PGI) wina. Etykietowanie wina również podlega regulacjom – na etykietach muszą znaleźć się m.in. kategoria produktu czy jego miejsce wytworzenia. Ponadto ochroną objęte są także określenia tradycyjne wskazujące na metodę produkcji lub jakość (np. informacje o dojrzewaniu). Kwestie oznaczeń win bezalkoholowych oraz ich nazewnictwa dookreśla oddzielne rozporządzenia, znane jako pakiet winiarski.
- Ewidencja i kontrole: Państwa członkowskie mają obowiązek prowadzenia rejestru winnic, a także wyznaczają organy i laboratoria odpowiedzialne za kontrolę w sektorze wina.
Rozporządzenie określa również zasady handlu z państwami spoza UE – wina sprowadzane z państw trzecich muszą spełniać opisane powyżej normy, a także może być wymagane przedłożenie pozwolenia na ich przywóz i wywóz.
Rozporządzenie tym różni się od dyrektywy, że jest stosowane bezpośrednio w państwach członkowskich. Oznacza to, że nie jest potrzebne wprowadzenie go do polskiego prawa, przykładowo w formie ustawy, gdyż już ono obowiązuje. Biorąc to pod uwagę, zachęcamy do zapoznania się z całością dokumentu po szczegółowe informacje.
