Sober curious (z ang. “ciekawy trzeźwości”) polega na świadomym ograniczaniu lub całkowitej rezygnacji z alkoholu, które nie są przymusową abstynencją, ale wynikają z ciekawości, troski o zdrowie, samopoczucie lub stylu życia. Postawa jest związana z aktywnym kwestionowaniem roli, jaką alkohol odgrywa w życiu społecznym.
Jak powstał sober curious? Trend spopularyzowała Ruby Warrington w książce “Sober Curious” z 2018 roku. Brytyjsko-amerykańska autorka zachęcała w publikacji do refleksji nad relacją z alkoholem oraz promowała świadome, bezalkoholowe podejście do życia towarzyskiego i osobistego. Książka zapoczątkowała globalny ruch społeczny wspierany przez podcast oraz liczne wydarzenia pod szyldem Club SÖDA NYC.
Co ważne, abstynencja spowodowana walką z uzależnieniem nie ma nic wspólnego z sober curious. Co to znaczy? Wybór trzeźwości jest podyktowany w tym przypadku ciekawością, a nie przymusem. Motywacja do ograniczenia lub rezygnacji z alkoholu może obejmować za to m.in.:
Zmiana podejścia do spożywania alkoholu jest szczególnie popularna wśród osób z pokolenia Gen Z. Sober curious nie zawsze oznacza przy tym całkowitą abstynencję. Osoby decydujące się na taki styl życia często piją alkohol tylko okazjonalnie, spożywają wyłącznie piwo 0% albo decydują się na odstawienie trunków na określony czas (np. dry month).
Jedną z najbardziej znanych akcji promujących sober curious jest Dry January (suchy styczeń), czyli coroczna inicjatywa organizowana od 2013 roku przez organizację charytatywną Alcohol Change UK. Uczestnicy akcji zobowiązują się do całkowitej abstynencji od pierwszego do ostatniego dnia stycznia.
Sober trend jest jednym z czynników powodujących wzrost popularności piwa bezalkoholowego oraz napojów NoLo. Jest to widoczne również na polskim rynku, gdzie co 14. sprzedawane piwo jest piwem bezalkoholowym. Sprzedaż piwa bezalkoholowego w Polsce wzrasta z każdym rokiem. W 2024 roku była o 17 proc. wyższa niż w 2023, a w 2025 przegoniła rok 2024 o kolejne 3 proc. (według danych ZPPP Browary Polskie).